{"id":349,"date":"2025-02-10T23:42:38","date_gmt":"2025-02-10T23:42:38","guid":{"rendered":"https:\/\/shoah.you2.pl\/?page_id=349"},"modified":"2025-03-02T11:25:18","modified_gmt":"2025-03-02T11:25:18","slug":"rozdzial-pierwszy","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/rozdzial-pierwszy\/","title":{"rendered":"Rozdzia\u0142 pierwszy"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"349\" class=\"elementor elementor-349\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-81ba382 e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"81ba382\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-da074b3 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"da074b3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-252aa2f elementor-widget__width-initial elementor-widget-mobile__width-initial hfe-nav-menu__align-left hfe-submenu-icon-arrow hfe-submenu-animation-none hfe-link-redirect-child hfe-nav-menu__breakpoint-tablet elementor-widget elementor-widget-navigation-menu\" data-id=\"252aa2f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;toggle_border_width_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:0,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_border_radius_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:0,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_menu_item&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:11,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_space_between&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:0,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_menu_item_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_menu_item_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_menu_item&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:15,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_menu_item_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_menu_item_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_space_between_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_space_between_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_row_space&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_row_space_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;menu_row_space_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;dropdown_border_radius&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;dropdown_border_radius_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;dropdown_border_radius_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;top&quot;:&quot;&quot;,&quot;right&quot;:&quot;&quot;,&quot;bottom&quot;:&quot;&quot;,&quot;left&quot;:&quot;&quot;,&quot;isLinked&quot;:true},&quot;width_dropdown_item&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;220&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;width_dropdown_item_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;width_dropdown_item_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_dropdown_item&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_dropdown_item_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_horizontal_dropdown_item_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_dropdown_item&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:15,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_dropdown_item_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;padding_vertical_dropdown_item_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;distance_from_menu&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;distance_from_menu_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;distance_from_menu_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_size&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_size_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_size_mobile&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_border_width&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_border_width_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_border_radius&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]},&quot;toggle_border_radius_tablet&quot;:{&quot;unit&quot;:&quot;px&quot;,&quot;size&quot;:&quot;&quot;,&quot;sizes&quot;:[]}}\" data-widget_type=\"navigation-menu.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"hfe-nav-menu hfe-layout-horizontal hfe-nav-menu-layout horizontal hfe-pointer__none\" data-layout=\"horizontal\">\n\t\t\t\t<div role=\"button\" class=\"hfe-nav-menu__toggle elementor-clickable\">\n\t\t\t\t\t<span class=\"screen-reader-text\">Menu<\/span>\n\t\t\t\t\t<div class=\"hfe-nav-menu-icon\">\n\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\"  class=\"e-font-icon-svg e-fas-grip-lines\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M496 288H16c-8.8 0-16 7.2-16 16v32c0 8.8 7.2 16 16 16h480c8.8 0 16-7.2 16-16v-32c0-8.8-7.2-16-16-16zm0-128H16c-8.8 0-16 7.2-16 16v32c0 8.8 7.2 16 16 16h480c8.8 0 16-7.2 16-16v-32c0-8.8-7.2-16-16-16z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<nav class=\"hfe-nav-menu__layout-horizontal hfe-nav-menu__submenu-arrow\" data-toggle-icon=\"&lt;svg aria-hidden=&quot;true&quot; tabindex=&quot;0&quot; class=&quot;e-font-icon-svg e-fas-grip-lines&quot; viewBox=&quot;0 0 512 512&quot; xmlns=&quot;http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg&quot;&gt;&lt;path d=&quot;M496 288H16c-8.8 0-16 7.2-16 16v32c0 8.8 7.2 16 16 16h480c8.8 0 16-7.2 16-16v-32c0-8.8-7.2-16-16-16zm0-128H16c-8.8 0-16 7.2-16 16v32c0 8.8 7.2 16 16 16h480c8.8 0 16-7.2 16-16v-32c0-8.8-7.2-16-16-16z&quot;&gt;&lt;\/path&gt;&lt;\/svg&gt;\" data-close-icon=\"&lt;svg aria-hidden=&quot;true&quot; tabindex=&quot;0&quot; class=&quot;e-font-icon-svg e-far-window-close&quot; viewBox=&quot;0 0 512 512&quot; xmlns=&quot;http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg&quot;&gt;&lt;path d=&quot;M464 32H48C21.5 32 0 53.5 0 80v352c0 26.5 21.5 48 48 48h416c26.5 0 48-21.5 48-48V80c0-26.5-21.5-48-48-48zm0 394c0 3.3-2.7 6-6 6H54c-3.3 0-6-2.7-6-6V86c0-3.3 2.7-6 6-6h404c3.3 0 6 2.7 6 6v340zM356.5 194.6L295.1 256l61.4 61.4c4.6 4.6 4.6 12.1 0 16.8l-22.3 22.3c-4.6 4.6-12.1 4.6-16.8 0L256 295.1l-61.4 61.4c-4.6 4.6-12.1 4.6-16.8 0l-22.3-22.3c-4.6-4.6-4.6-12.1 0-16.8l61.4-61.4-61.4-61.4c-4.6-4.6-4.6-12.1 0-16.8l22.3-22.3c4.6-4.6 12.1-4.6 16.8 0l61.4 61.4 61.4-61.4c4.6-4.6 12.1-4.6 16.8 0l22.3 22.3c4.7 4.6 4.7 12.1 0 16.8z&quot;&gt;&lt;\/path&gt;&lt;\/svg&gt;\" data-full-width=\"\">\n\t\t\t\t\t<ul id=\"menu-1-252aa2f\" class=\"hfe-nav-menu\"><li id=\"menu-item-1258\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/home-pl\/\" class = \"hfe-menu-item\">Strona G\u0142\u00f3wna<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-266\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/o-shoah\/\" class = \"hfe-menu-item\">O Shoah<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-305\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page menu-item-has-children parent hfe-has-submenu hfe-creative-menu\"><div class=\"hfe-has-submenu-container\"><a aria-expanded=\"false\" href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/refotografowanie-shoah\/\" class = \"hfe-menu-item\">Refotografowanie Shoah<span class='hfe-menu-toggle sub-arrow hfe-menu-child-0'><i class='fa'><\/i><\/span><\/a><\/div>\n<ul class=\"sub-menu\">\n\t<li id=\"menu-item-362\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/rozdzial-pierwszy\/\" class = \"hfe-sub-menu-item\">Rozdzia\u0142 pierwszy<\/a><\/li>\n\t<li id=\"menu-item-944\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/rozdzial-drugi\/\" class = \"hfe-sub-menu-item\">Rozdzia\u0142 drugi<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<li id=\"menu-item-341\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/biogramy\/\" class = \"hfe-menu-item\">Biogramy<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-513\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/sfotografowane-miejsca\/\" class = \"hfe-menu-item\">Sfotografowane miejsca<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-527\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/podziekowania\/\" class = \"hfe-menu-item\">Podzi\u0119kowania<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-540\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/kontakt\/\" class = \"hfe-menu-item\">Kontakt<\/a><\/li>\n<li id=\"menu-item-1071\" class=\"menu-item menu-item-type-post_type menu-item-object-page parent hfe-creative-menu\"><a href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/media-pl\/\" class = \"hfe-menu-item\">Media<\/a><\/li>\n<\/ul> \n\t\t\t\t<\/nav>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-35ff119 e-con-full e-flex e-con e-child\" data-id=\"35ff119\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8e36e13 elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"8e36e13\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-sm\" href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/chapter-one\/\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">EN<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-690f9e3 e-flex e-con-boxed e-con e-parent\" data-id=\"690f9e3\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"e-con-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-867bf9b elementor-align-right elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"867bf9b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-sm\" href=\"https:\/\/shoah.art\/index.php\/rozdzial-pierwszy-dark\/\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-icon\">\n\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-fas-moon\" viewBox=\"0 0 512 512\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M283.211 512c78.962 0 151.079-35.925 198.857-94.792 7.068-8.708-.639-21.43-11.562-19.35-124.203 23.654-238.262-71.576-238.262-196.954 0-72.222 38.662-138.635 101.498-174.394 9.686-5.512 7.25-20.197-3.756-22.23A258.156 258.156 0 0 0 283.211 0c-141.309 0-256 114.511-256 256 0 141.309 114.511 256 256 256z\"><\/path><\/svg>\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b8b1c6c e-con-full e-flex e-con e-parent\" data-id=\"b8b1c6c\" data-element_type=\"container\" data-e-type=\"container\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c5a5c5f elementor-arrows-position-outside elementor-widget elementor-widget-image-carousel\" data-id=\"c5a5c5f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-settings=\"{&quot;slides_to_show&quot;:&quot;1&quot;,&quot;effect&quot;:&quot;fade&quot;,&quot;speed&quot;:297,&quot;_animation&quot;:&quot;none&quot;,&quot;navigation&quot;:&quot;arrows&quot;,&quot;infinite&quot;:&quot;yes&quot;}\" data-widget_type=\"image-carousel.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image-carousel-wrapper swiper\" role=\"region\" aria-roledescription=\"carousel\" aria-label=\"Pol 1\" dir=\"ltr\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-image-carousel swiper-wrapper\" aria-live=\"polite\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"1 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Frame-7.png\" alt=\"Frame 7\" \/><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"2 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/1.-Rephoto_Shoah_Chelmno_Ner-1.jpg\" alt=\"Che\u0142mno. Szymon Srebrnik \u015bpiewa przedwojenny szlagier \u201eMa\u0142y bia\u0142y, domek\u201d w \u0142odzi p\u0142yn\u0105cej po Nerze. W obozie \u015bpiewem zabawia\u0142 stra\u017cnik\u00f3w.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Che\u0142mno. Szymon Srebrnik \u015bpiewa przedwojenny szlagier \u201eMa\u0142y bia\u0142y, domek\u201d w \u0142odzi p\u0142yn\u0105cej po Nerze. W obozie \u015bpiewem zabawia\u0142 stra\u017cnik\u00f3w.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"3 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/2.-Rephoto_Shoah_Chelmno_Las_Rzuchowski.jpg\" alt=\"Che\u0142mno\/Las Rzuchowski. Srebrnik rozpoznaje polan\u0119, gdzie palono zw\u0142oki.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Che\u0142mno\/Las Rzuchowski. Srebrnik rozpoznaje polan\u0119, gdzie palono zw\u0142oki.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"4 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/3.-Rephoto_Shoah_Treblinka_Borowy.jpg\" alt=\"Treblinka. Czes\u0142aw Borowy, rolnik z Treblinki, z podw\u00f3rka obserwowa\u0142 wagony z \u017bydami na bocznicy kolejowej. T\u0142umaczce Barbarze Janickiej wyja\u015bnia brak empatii wobec ofiar, u\u017cywaj\u0105c szekspirowskej frazy: \u201ejak si\u0119 pani zatnie w palec, to mnie nie boli\u201d.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Treblinka. Czes\u0142aw Borowy, rolnik z Treblinki, z podw\u00f3rka obserwowa\u0142 wagony z \u017bydami na bocznicy kolejowej. T\u0142umaczce Barbarze Janickiej wyja\u015bnia brak empatii wobec ofiar, u\u017cywaj\u0105c szekspirowskej frazy: \u201ejak si\u0119 pani zatnie w palec, to mnie nie boli\u201d.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"5 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/4.-Rephoto_Shoah_Treblinka_Gawkowski.jpg\" alt=\"Treblinka (Stacja Muzeum). Henryk Gawkowski, maszynista z Ma\u0142kini, prowadzi wynaj\u0119ty poci\u0105g z niemieck\u0105 lokomotyw\u0105 Ty2. Ze stacji w Treblince mniejsz\u0105 lokomotyw\u0105 wpycha\u0142 wagony do obozu zag\u0142ady.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Treblinka (Stacja Muzeum). Henryk Gawkowski, maszynista z Ma\u0142kini, prowadzi wynaj\u0119ty poci\u0105g z niemieck\u0105 lokomotyw\u0105 Ty2. Ze stacji w Treblince mniejsz\u0105 lokomotyw\u0105 wpycha\u0142 wagony do obozu zag\u0142ady.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"6 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/6.-Rephoto_Shoah_Sobibor_west_side-1.jpg\" alt=\"Sobib\u00f3r. Ekipa obchodzi ob\u00f3z od zachodniej strony. Emerytowany kolejarz Jan Piwo\u0144ski obja\u015bnia: \u201ewtedy na tych terenach polowano na ludzi\u201d.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Sobib\u00f3r. Ekipa obchodzi ob\u00f3z od zachodniej strony. Emerytowany kolejarz Jan Piwo\u0144ski obja\u015bnia: \u201ewtedy na tych terenach polowano na ludzi\u201d.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"7 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/5.-Rephoto_Shoah_Sobibor_tracks-1.jpg\" alt=\"Sobib\u00f3r. Piwo\u0144ski wyznacza topografi\u0119 obozu: \u201eto prosz\u0119, to mo\u017ce podejdziemy, ja wska\u017c\u0119 dok\u0142adnie\u201d.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Sobib\u00f3r. Piwo\u0144ski wyznacza topografi\u0119 obozu: \u201eto prosz\u0119, to mo\u017ce podejdziemy, ja wska\u017c\u0119 dok\u0142adnie\u201d.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"8 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/7.Rephoto_Shoah_Birkenau_Old_Jewish_Ramp.jpg\" alt=\"Brzezinka. Na star\u0105 ramp\u0119 \u017cydowsk\u0105 przyjecha\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 ofiar Birkenau. Zdaniem Rudolfa Vrby eksterminacja przebiega\u0142a tak sprawnie, bo deportowanych oszukiwano do samego ko\u0144ca.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Brzezinka. Na star\u0105 ramp\u0119 \u017cydowsk\u0105 przyjecha\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 ofiar Birkenau. Zdaniem Rudolfa Vrby eksterminacja przebiega\u0142a tak sprawnie, bo deportowanych oszukiwano do samego ko\u0144ca.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"9 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/8.-Rephoto_Shoah_Birkenau_pond.jpg\" alt=\"Birkenau. W 1944 roku Filip M\u00fcller za\u0142ama\u0142 si\u0119 po odkryciu rozkazu zamordowania \u017byd\u00f3w z czeskiego obozu rodzinnego. Staw, do kt\u00f3rego wysypywano ludzkie prochy nieopodal Krematorium IV i V.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Birkenau. W 1944 roku Filip M\u00fcller za\u0142ama\u0142 si\u0119 po odkryciu rozkazu zamordowania \u017byd\u00f3w z czeskiego obozu rodzinnego. Staw, do kt\u00f3rego wysypywano ludzkie prochy nieopodal Krematorium IV i V.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"10 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/9.-Rephoto_Shoah_Warsaw_Mila_18.jpg\" alt=\"Warszawa. Mi\u0142a 18, adres bunkra \u017bydowskiej Organizacji Bojowej, masowego grobu bojownik\u00f3w powstania w getcie w 1943 roku. Symcha Rotem sp\u00f3\u017ani\u0142 si\u0119 wtedy o dzie\u0144 i nie zasta\u0142 tam ju\u017c nikogo \u017cywego. Widoczn\u0105 w filmie tabliczk\u0119 z numerem przeniesiono na przeciwn\u0105 stron\u0119 budynku.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Warszawa. Mi\u0142a 18, adres bunkra \u017bydowskiej Organizacji Bojowej, masowego grobu bojownik\u00f3w powstania w getcie w 1943 roku. Symcha Rotem sp\u00f3\u017ani\u0142 si\u0119 wtedy o dzie\u0144 i nie zasta\u0142 tam ju\u017c nikogo \u017cywego. Widoczn\u0105 w filmie tabliczk\u0119 z numerem przeniesiono na przeciwn\u0105 stron\u0119 budynku.<\/figcaption><\/figure><\/div><div class=\"swiper-slide\" role=\"group\" aria-roledescription=\"slide\" aria-label=\"11 of 11\"><figure class=\"swiper-slide-inner\"><img decoding=\"async\" class=\"swiper-slide-image\" src=\"https:\/\/shoah.art\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/10.-Rephoto_Shoah_Warsaw_Tram.jpg\" alt=\"Warszawa. Symcha Rotem i Icchak Cukierman zapami\u0119tali, \u017ce poza granicami p\u0142on\u0105cego getta toczy\u0142o si\u0119 normalne \u017cycie. Ich s\u0142owa zilustrowano zdj\u0119ciami ruchliwych miejsc w Warszawie. Tutaj skrzy\u017cowanie Alej Jerozolimskich i Kruczej.\" \/><figcaption class=\"elementor-image-carousel-caption\">Warszawa. Symcha Rotem i Icchak Cukierman zapami\u0119tali, \u017ce poza granicami p\u0142on\u0105cego getta toczy\u0142o si\u0119 normalne \u017cycie. Ich s\u0142owa zilustrowano zdj\u0119ciami ruchliwych miejsc w Warszawie. Tutaj skrzy\u017cowanie Alej Jerozolimskich i Kruczej.<\/figcaption><\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-swiper-button elementor-swiper-button-prev\" role=\"button\" tabindex=\"0\">\n\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-eicon-chevron-left\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M646 125C629 125 613 133 604 142L308 442C296 454 292 471 292 487 292 504 296 521 308 533L604 854C617 867 629 875 646 875 663 875 679 871 692 858 704 846 713 829 713 812 713 796 708 779 692 767L438 487 692 225C700 217 708 204 708 187 708 171 704 154 692 142 675 129 663 125 646 125Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-swiper-button elementor-swiper-button-next\" role=\"button\" tabindex=\"0\">\n\t\t\t\t\t\t<svg aria-hidden=\"true\" class=\"e-font-icon-svg e-eicon-chevron-right\" viewBox=\"0 0 1000 1000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\"><path d=\"M696 533C708 521 713 504 713 487 713 471 708 454 696 446L400 146C388 133 375 125 354 125 338 125 325 129 313 142 300 154 292 171 292 187 292 204 296 221 308 233L563 492 304 771C292 783 288 800 288 817 288 833 296 850 308 863 321 871 338 875 354 875 371 875 388 867 400 854L696 533Z\"><\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Menu Strona G\u0142\u00f3wna O Shoah Refotografowanie Shoah Rozdzia\u0142 pierwszy Rozdzia\u0142 drugi Biogramy Sfotografowane miejsca Podzi\u0119kowania Kontakt Media EN Che\u0142mno. Szymon [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_theme","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"disabled","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"disabled","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"class_list":["post-349","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/349","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=349"}],"version-history":[{"count":84,"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/349\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1407,"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/349\/revisions\/1407"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/shoah.art\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=349"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}